Radar

Bij een langstlevende testament moet bij het overlijden van de partner de overgebleven ouder toch erfbelasting betalen over de erfenis die de kinderen in theorie in de toekomst gaan krijgen na het overlijden van de overgebleven ouder. Dit gedeelte heet de vordering. Het is te zot voor woorden. Er is toch niet voor niets een langstlevende testament afgesloten. De kinderen erven na overlijden van de langstlevende ouder en niet eerder. Het is een raadsel hoe deze kronkel in de wet is goedgekeurd. Er zijn argumenten waarop ik vindt dat deze praktijk onrechtmatig is.

Ten eerste is het maar de vraag hoe groot het vermogen is op het moment dat de kinderen werkelijk erven. De overgebleven ouder mag namelijk doen en laten met het hele vermogen wat hij of zij wil. Voor hetzelfde geld is het vermogen op. Er kan nooit sprake zijn van een vordering met onbekende grootte.

Ten tweede is het niet zeker of de kinderen nog leven bij het overlijden van de langstlevende ouder. De vordering gaat hier wel van uit.

Ten derde, waarom wordt er gewacht tot het overlijden van één ouder? Op dezelfde manier geredeneerd hebben de kinderen al een vordering bij hun geboorte, er zou dus ook dán al erfbelasting betaald moeten worden.

Ten eerste, de kinderen erven níet pas bij overlijden van de langstlevende; ze erven al bij overlijden van de eerste ouder. Alleen krijgen ze niet meteen die erfenis; de langstlevende mag er nog gebruik van maken.

2. Bij het overlijden van de kinderen vervalt de vordering aan de erfgenamen van de kinderen. Die vordering gaat dus niet zomaar verloren.

3. De kinderen hebben geen vordering bij de geboorte. Je kunt nl. tot je overlijden je testament aanpassen en bovendien is de waarde van de erfenis op het moment van overlijden nog onbekend.

Verder kún je als langstlevende ouder de vordering wel aan de kinderen geven, als je dat zou willen. Daarover hoef je dan geen schenkingsbelasting te betalen, in tegenstelling tot bij een gewone gift. Ook kun je als ouder zelf bepalen of je zo'n langstlevende testament wilt. Er zijn genoeg alternatieven. Dus als je het niet eens bent met deze langstlevende clausule, dan maak je als ouder toch een ander testament?

Maar als kind kan je er niets aandoen dat de regeling zo is. Je wordt bij het overlijden van de eerste ouder al aangeslagen voor een bedrag, wat je nog nooit gezien hebt. Dat geld krijg je (nog) niet, en misschien wel nooit.

Ik vind dit echt een onlogische en oneerlijke regel in het erfrecht. Want alleen de ouders kunnen d.m.v. een testament regelen dat de langslevende ook de erfbelasting voor de kinderen betaalt. Maar het kind zelf kan hier niets aandoen.

Het kind wordt een moeilijke keuze opgedrongen: of aanvaarden, en alvast betalen voor iets dat misschien wel en misschien niet geerfd zal worden.
Of weigeren, en daarmee de familieband nog verder onder druk laten staan, tot die knapt ofzo.

In 2009 heeft de toenmalige Staatssecretaris De Jager, een ieder in staat gesteld om input te geven voor de nieuwe successiewet. Daar had u uw grieven kunnnen meer leggen.

Het civiele erfrecht is in 2003 gewijzigd. Voor deze tijd was de band van het bloed belangrijker dan de echtgenoot/partner. Velen wilden hun partner beschermen tegen de kinderen en maakte een testament met een ouderlijke boedelverdeling. Vanaf 2003 is dit wet geworden en verkrijgt de langstlevende ouder alles en de kinderen een vordering ter grootte van hun erfdeel. De langstlevende ouder betaalt de erfbelasting voor de kinderen.

Tussentijdse uitbetaling van de vordering kan wel degelijk een schenking opleveren.

uitbetaling van de vordering kan wel degelijk een schenking opleveren.

leg eens uit .... en denk dan ook aan het Burgerlijk Wetboek Boek 4:
Artikel 17

1.De echtgenoot kan, behoudens het bepaalde in de leden 2 en 3, de in artikel 13 lid 3 bedoelde geldvordering en de in lid 4 van dat artikel bedoelde verhoging te allen tijde geheel of gedeeltelijk voldoen. Een betaling wordt in de eerste plaats in mindering gebracht op de hoofdsom, vervolgens op de verhoging, tenzij de erflater, dan wel de echtgenoot en het kind tezamen, anders hebben bepaald.

SJZ schreef:

uitbetaling van de vordering kan wel degelijk een schenking opleveren.

leg eens uit .... en denk dan ook aan het Burgerlijk Wetboek Boek 4:
Artikel 17

1.De echtgenoot kan, behoudens het bepaalde in de leden 2 en 3, de in artikel 13 lid 3 bedoelde geldvordering en de in lid 4 van dat artikel bedoelde verhoging te allen tijde geheel of gedeeltelijk voldoen. Een betaling wordt in de eerste plaats in mindering gebracht op de hoofdsom, vervolgens op de verhoging, tenzij de erflater, dan wel de echtgenoot en het kind tezamen, anders hebben bepaald.

bovenstaande geldt civiel. De schenking die geconstateerd KAN worden zit versleuteld in art 9 lid 2 Succ Wet 1956. Het gaat hier om het leerstuk van de bovenmatige rente. Bijna alle testamenten bevatten een rentebepaling voor de overbedelingvorderingen van de kinderen. Onder het recht zoals dit gold tot 1 jan 2010 was de rente niet bovenmatig indien deze was bepaald op grond van het het arrest HR 11 juli 1989, BNB 1989/260. Sinds 1 januari 2010 geldt ook een tussentijdse toetsing van de rente bij het tweede overlijden en bij aflossing bij leven (zie art 9 lid 2 SW). Als de rente dus hoger is dan 6% samengesteld gerekend naar de periode tussen eerste en tweede overlijden of tussen eerste overlijden en (gedeeltelijke aflossing) kan er een schenking worden geconstateerd.

Tweede nota van wijziging (blz. 7) bij de SW 1956, 2010 merkt het volgende op:
In geval van een afl ossing van een vordering die rente draagt, wordt de afl ossing op grond
van het civiele recht geacht eerst te hebben plaatsgevonden ter afl ossing van de rente en
daarna pas ter zake van de hoofdsom. Deze volgorde wordt ook voor artikel 9 gevolgd.
Partijen kunnen overigens van de civielrechtelijke volgorde van afboeking afwijken en
bijvoorbeeld bepalen dat de betaling eerst dient ter afl ossing van de hoofdsom. Ook deze
afspraken zullen worden gevolgd voor de toepassing van artikel 9. De renteschuld is echter
civielrechtelijk gezien één ondeelbare schuld. Dit betekent dat een afl ossing van rente
waarbij wordt bepaald dat deze eerst betrekking heeft op het niet bovenmatige deel (in
casu 6% samengesteld) civielrechtelijk geen werking kan hebben en fi scaal dan ook niet
wordt gevolgd. De renteafl ossing zal in een dergelijk geval evenredig worden toegerekend
aan het bovenmatige en aan het niet-bovenmatige deel. Indien bijvoorbeeld bij een
samengestelde rente van 10% een deel van de afl ossing van de rente plaatsvindt, dan
wordt voor 4/10e deel van de afl ossing een fi ctieve verkrijging ex artikel 9 in aanmerking
genomen.

Er kan dus een schenking zijn, het behoeft niet altijd het geval te zijn. Dit hangt af van de bedongen rente in het testament en of de stand van de wettelijke rente bij volgen wettelijke verdeling, in combinatie met de momenten van overlijden dan wel vrijwillig aflossen.

Het aflossen van de nominale hoofdsom sec is geen schenking. De schenking kan dus in het rentebestandeel zitten.

Is dit voldoende toelichting?